Μια έκφραση αυτής της σχέσης είναι η κοινή συμμετοχή στις εθνικές επετείους, όπως αυτή της 28^ης Οκτωβρίου. Όπως είναι γνωστό, τα ξημερώματα της 28ης Οκτωβρίου 1940, ο Μουσολίνι απηύθυνε τελεσίγραφο στην Ελλάδα απαιτώντας την παραχώρηση ελληνικών εδαφών, το οποίο απορρίφτηκε. Η ιταλική εισβολή στην Ελλάδα, που έγινε από την Αλβανία, κατέληξε σε φιάσκο, καθώς οι Ιταλοί συνάντησαν σθεναρή αντίσταση από τον ελληνικό στρατό και υποχρεώθηκαν να υποχωρήσουν στα ελληνοαλβανικά σύνορα. Μέχρι τα μέσα Νοεμβρίου, οι Έλληνες είχαν ανακόψει την ιταλική εισβολή και τον Ιανουάριο του 1941 επιχείρησαν αντεπίθεση που απώθησε τους Ιταλούς στην Αλβανία. Η απόκρουση της ιταλικής εισβολής αποτέλεσε το πρώτο σοβαρό πλήγμα κατά του Άξονα, καθυστέρησε σημαντικά την εκστρατεία του Χίτλερ στη Ρωσία και ανέδειξε τους Έλληνες σε παγκόσμιο σύμβολο ανδρείας.

Το 1952, λίγους μήνες μετά την ένταξη της Ελλάδας στο ΝΑΤΟ, η ελληνική νίκη στον Πόλεμο του 1940 εντάχτηκε επίσημα στο πλαίσιο της εορτής της Αγίας Σκέπης της Θεοτόκου, μετά από πρόταση του Αρχιεπισκόπου Αθηνών Σπυρίδωνος (1949-1956). Η εορτή αυτή τελούνταν από τη βυζαντινή εποχή την 1η Οκτωβρίου, σε ανάμνηση ενός οράματος του Αγίου Ανδρέα του «διά Χριστόν σαλού» (7ος αι.). Σύμφωνα με το αγιολόγιο, κατά τη νυχτερινή του προσευχή στο Ναό των Βλαχερνών στην Κωνσταντινούπολη, ο Άγιος είδε τη Θεοτόκο να καλύπτει όλη την οικουμένη με το ιερό της Πέπλο, που σωζόταν σε ειδική λάρνακα (τάφο). Το πρωί, ο Άγιος άνοιξε τη λάρνακα και άπλωσε το ιερό Πέπλο πάνω από τους πιστούς. Τότε το ιερό κάλυμμα αιωρήθηκε και μεγάλωσε τόσο ώστε κάλυψε ολόκληρο το εκκλησίασμα. Στη συνέχεια, μέσα σε μια λάμψη Φωτός, η Μητέρα του Θεού ανέβηκε στον ουρανό, αφήνοντας στους πιστούς το ιερό της Πέπλο ως ένδειξη της προστασίας Της.

Στις 21 Οκτωβρίου 1952, η Ιερά Σύνοδος της Εκκλησίας της Ελλάδος αποφάσισε ότι εφεξής η εορτή της Αγίας Σκέπης θα εορτάζεται μαζί με την Εθνική εορτή στις 28 Οκτωβρίου. Η Εκκλησία θέλησε να συνδέσει τη θρησκευτική εορτή της Αγίας Σκέπης (που συμβολίζει την προστασία της Θεοτόκου) με την εθνική επέτειο του «ΟΧΙ». Με αυτόν τον τρόπο, η 28η Οκτωβρίου απέκτησε ένα εθνικοθρησκευτικό χαρακτήρα, αντίστοιχο με εκείνον της 25ης Μαρτίου (όπου συνεορτάζονται η Επανάσταση του 1821 και ο Ευαγγελισμός της Θεοτόκου). Στη συνέχεια, η Ιερά Σύνοδος ανέθεσε τη συγγραφή ειδικής ακολουθίας στο διακεκριμένο υμνογράφο του Αγίου Όρους Γεράσιμο Μικραγιαννανίτη (1903-1991). Στον πρόλογο τονίζεται ότι οι Έλληνες στρατιώτες πολεμώντας στα ελληνοαλβανικά σύνορα έβλεπαν τη Θεοτόκο να τους οδηγεί και να τους προστατεύει.

Αυτό πάντως που χαρακτηρίζει τα υμνογραφικά κείμενα του Γερασίμου είναι οι συχνές αναφορές στο «έθνος» και τους «Έλληνες», κάτι μέχρι τότε ασυνήθιστο, καθώς η εκκλησιαστική υμνογραφία δεν υπήρξε ποτέ εθνοκεντρική, αγκαλιάζοντας όλον τον Ορθόδοξο κόσμο και περιοριζόμενη σε θρησκευτικά γεγονότα. Ο Γεράσιμος Μικραγιαννανίτης χρησιμοποίησε μια παλιότερη ακολουθία της Αγίας Σκέπης, που είχε συντεθεί από τον αγιορείτη μοναχό Ιάκωβο (Αθήνα 1869), αλλάζοντας το περιεχόμενο επί το εθνικότερο. Παρόλα αυτά, ο Γεράσιμος, που καταγόταν από τη Βόρειο Ήπειρο, ανακηρύχθηκε πρόσφατα άγιος από το Οικουμενικό Πατριαρχείο (2023).

Ήδη από το πρώτο τροπάριο του Μικρού Εσπερινού, ο υμνογράφος προτρέπει «Τῶν ὀρθοδόξων Ἑλλήνων ἅπαν τὸ σύστημα» να υμνήσουν «προθύμως», «τὴν παναγίαν Σκέπην, τῆς ἁγνῆς Θεοτόκου», ενώ στο αμέσως επόμενο τονίζει ότι η Παναγία, όπως έσωσε κάποτε το Βυζάντιο, έτσι απάλλαξε το νέο της Έθνος από τον ξένο εισβολέα («τοῦ σοῦ Έθνους απήλλαξας επιδρομής, Θεοτόκε αλλοεθνούς»). Στα Απόστιχα της ίδια ακολουθίας σημειώνεται ότι ο ελληνικός στρατός ισχυροποιήθηκε κάτω από τη σκέπη της Θεοτόκου («Ήλπισεν ο στρατός, τη σκέπη σου Παρθένε, και ισχυρός ωράθη, τοις επιτιθεμένοις»). Στα τροπάρια του Μεγάλου Εσπερινού, ο υμνογράφος καλεί τους Έλληνες να διακηρύξουν τη Θεομητορική βοήθεια («Την προς ημάς σου προμήθειαν, οι Ελλήνων παίδες, Δέσποινα κυρήττομεν») που έθεσε υπό τη σκέπη της «τὸ εὐαγὲς ἡμῶν Γένος», ενώ στα Απόστιχα, ονομάζει τη Θεοτόκο «Ελλήνων θεία σκέπη και προστασία θερμή». Στον Κανόνα, πλέκει ακροστιχίδα με το όνομά του («Συ ει Παρθένε Ελλάδος σκέπη. Γεράσιμος»). Στα δε τροπάρια των Αίνων, θέλει «σύμπασα η Ελλάς» να διατρανώνει τη βοήθεια της Θεοτόκου.

Το 1952, μετά το πέρας της ακολουθίας, τελέστηκε επίσημη δοξολογία για την εθνική εορτή της 28ης Οκτωβρίου με ύμνους που είχε συνθέσει ο τότε Πρωτοψάλτης της Μητροπόλεως Αθηνών Σπύρος Περιστέρης (1913-1998). Οι μελοποιήσεις περιλάμβαναν διάφορους ψαλμικούς στίχους, όπως την Ωδή του Μωυσή από το βιβλίο της Εξόδου (που περιγράφει τη σωτηρία των Εβραίων από τους Αιγυπτίους). Οι μελοποιήσεις έχουν δυτικότροπο χαρακτήρα, που αφίσταται από τη βυζαντινή εκκλησιαστική παράδοση.

Οι ψαλμικοί στίχοι που χρησιμοποιεί ο Περιστέρης βασίζονται σε μια παρόμοια εκλογή, που είχε συντεθεί οκτώ χρόνια νωρίτερα (12 Οκτωβρίου 1944) —την ημέρα της Απελευθέρωσης της Αθήνας από τους Γερμανούς—, όταν ο Αρχιεπίσκοπος Αθηνών Δαμασκηνός τέλεσε ευχαριστήρια Δοξολογία στο Μητροπολιτικό Ναό Αθηνών. Οι αρχικοί στίχοι διασώθηκαν από το διακεκριμένο  πεζογράφο Ηλία Βενέζη (1904-1973), ο οποίος παρευρισκόταν στην ακολουθία. Πρόκειται για στίχους από τους Ψαλμούς του Δαβίδ, ειδικά επιλεγμένους για την περίσταση, με ορισμένες τροποποιήσεις στο κείμενο.

Όπως θα φανεί πιο κάτω, ο Περιστέρης δεν χρησιμοποιεί όλους τους ψαλμικούς στίχους, διότι αρκετοί από αυτούς εκπέμπουν ένα μένος εναντίον των εχθρών (τους οποίους χαρακτηρίζουν μισητούς και για τους οποίους εύχονται να αφανιστούν από προσώπου γης!). Για το λόγο αυτό, επεξεργάστηκε την αρχική εκλογή, προσθέτοντας «Αλληλούια» στο τέλος κάθε στίχου και ενσωματώνοντας την εναρκτήρια φράση της δοξολογίας («Δόξα σοι τω δείξαντι το φως») από τον ύμνο των αγγέλων προς τον νεογέννητο Ιησού (Λουκ. 2, 14). Αυτό πάντως που παραμένει και στις δύο εκδοχές είναι η αναφορά στη «δεξιά» του Κυρίου (!), που κατάφερε να συντρίψει τους εχθρούς του έθνους: