Εκτός από την αστική τάξη και τους καπιταλιστές, η δεξιά βρίσκει στήριξη και σε αυτό τον κόσμο που δεν πολυενδιαφέρεται να κάνει αναλύσεις επί αναλύσεων για το βαθύτερο νόημα της δεξιάς.

Οι πολίτες αυτοί έχουν κληρονομήσει από τους προγονούς τους μια πελατειακή αντίληψη για το τι θα ψηφίσουν, για το πως προσδιορίζονται πολιτικά. Η ψήφος τους με λίγα λόγια έχει να κάνει με το τι αναμένουν από αυτούς που θα ψηφίσουν. Τι αναμένουν όχι σε συλλογικό αλλά σε προσωπικό επίπεδο.

Αυτό δεν είναι αρκετό να το κατακρίνει κάποιος, πρέπει πάνω απ’ όλα να το εξηγήσει.

Από την πολιτική ο απλός εργαζόμενος αναμένει λύσεις των κοινωνικών και οικονομικών  προβλημάτων. Άμα δεν μπορεί να τις βρει μέσα από τη συνολική πολιτική ενός κόμματος, θα επιλέξει την οδό των πελατειακών σχέσεων και ανταλλαγμάτων: δώσε μου για να σου δώσω (ψήφους).

Η ζωή είναι δύσκολη και καθόλου εξασφαλισμένη. Ειδικά σε περιόδους βαθιάς κρίσης του συστήματος, όπου χάθηκαν εκατοντάδες χιλιάδες, εκατομμύρια θέσεις εργασίας.

Μέσα σε αυτές τις συνθήκες πόσοι γονείς δεν θα έκαναν οτιδήποτε για να εξασφαλίσουν τα παιδιά τους;

Σε αυτό το παιγνίδι η δεξιά έχει σοβαρό πλεονέκτημα. Ελέγχει το κράτος και τους θεσμούς πολύ περισσότερο από ότι θα μπορούσαν να τα ελέγξουν οι γιαλαντζί διαχειριστές του συστήματος, πολύ περισσότερο από ότι θα μπορούσε ποτέ να τα ελέγξει ο Σύριζα.   

Στην προσπάθεια για ατομικές λύσεις, οι πελατειακές σχέσεις με τη δεξιά είναι πολύ πιο αποτελεσματική μέθοδος από ότι με την αριστερά. Και αυτός που θα επιλέξει αυτό τον δρόμο αφού δεν βλέπει κάτι άλλο, είναι εύκολο να οδηγήσει την πολιτική συζήτηση στους καφενέδες στους άθλιους κομμουνιστές που θα μας πάρουν τα σπίτια.

Το ΠΑΣΟΚ προσπάθησε τα πρώτα χρόνια της εποχής του Ανδρέα Παπανδρέου να δώσει λύσεις για όλους και τα κατάφερε σε σημαντικό βαθμό.

Παρόλες όμως τις διακηρύξεις του δεν τόλμησε να προχωρήσει σε ριζοσπαστικές αλλαγές στο ίδιο το σύστημα. Και όταν τελικά οι παραχωρήσεις άγγιξαν το όρια των δυνατοτήτων του συστήματος, όταν τελικά η παγκόσμια κρίση περιόρισε δραματικά τις δυνατότητες του συστήματος για παραχωρήσεις, το ΠΑΣΟΚ καθυποτάχτηκε στις βουλές αυτών που έχουν το χρήμα και κάνουν τις επενδύσεις και σχεδόν εξανεμίστηκε.  

Ανάλογη διαδικασία ήταν και η ανάδειξη και πτώση Σύριζα που όμως εξελίχθηκε σε πολύ πιο συμπιεσμένα χρονικά διαστήματα. Ο Σύριζα δεν τόλμησε και το σύστημα επιβλήθηκε και πάλι.

Η κρίση του συστήματος αφήνει ολοένα και πιο έντονο το αποτύπωμα της στις ζωές των ανθρώπων. Παρόλα αυτά ο κατ’ εξοχήν στυλοβάτης του συστήματος και πολιτικός διαχειριστής του την τελευταία τετραετία, η Νέα Δημοκρατία, έχει πολλές πιθανότητες, ίσως τις πιο πολλές, να βγει και πάλι πρώτο κόμμα. Ξανά πρώτο κόμμα την εποχή που η εγκατάλειψη και οι νεοφιλελεύθερες εξοικονομήσεις οδήγησαν στο έγκλημα των Τεμπών, ακριβώς τη στιγμή που  μια νέα παγκόσμια κρίση δηλώνει το παρών της μέσα από τραπεζικές καταρρεύσεις.

Ας μην προσπαθούν λοιπόν βαθυστόχαστοι αναλυτές να βρουν εξήγηση σε μια πιθανή νέα νίκη της Νέας Δημοκρατίας στη «κακή» συνήθεια των ανθρώπων να κτίζουν πελατειακές σχέσεις.

Μια πιθανή νέα νίκη της Νέας Δημοκρατίας δεν μπορεί να ερμηνευτεί παρά ως έλλειψη πειστικής εναλλακτικής, έλλειψη πολιτικής εξόδου από την κρίση.

Νέα νίκη της Νέας Δημοκρατίας θα είναι αποτέλεσμα της κρίσης ηγεσίας της εργατικής τάξης.