Ας αρχίσουμε όμως από τις εμφανείς διαφορές τους ως προς την καταγωγή και την κοινωνική/πολιτισμική τους ταυτότητα. Σύμφωνα με τα τέσσερα κανονικά ευαγγέλια, ο απόστολος Πέτρος ήταν ένας (αγράμματος) ψαράς από τη Γαλιλαία, που εργαζόταν μαζί με τον αδελφό του Ανδρέα. Ήταν παντρεμένος, δεν γνωρίζουμε αν είχε αποκτήσει παιδιά, αλλά φαίνεται πως ζούσε με την πεθερά του (που θεράπευσε ο Ιησούς). Το εβραϊκό του όνομα ήταν Σίμων και μετονομάστηκε Πέτρος από τον ίδιο τον Ιησού λόγω της στιβαρότητάς του. Από την άλλη, ο απόστολος Παύλος ήταν ένας μορφωμένος ελληνόφωνος Εβραίος, με Ρωμαϊκή υπηκοότητα, μάλλον από την Ταρσό της Κιλικίας (στη Μικρά Ασία), ένα σπουδαίο αστικό κέντρο της εποχής (που διέθετε και φιλοσοφική σχολή). Ο Παύλος εντάχθηκε από τη νεανική ηλικία στους Φαρισαίους, μια σχετικά μετριοπαθή θρησκευτική κοινότητα και παρέμεινε άγαμος, κάτι στο οποίο προέτρεπε και άλλους να ακολουθήσουν.

Αξιοσημείωτες είναι και η σχέση του καθενός τους με τη χριστιανική πίστη αλλά και τον ίδιο τον Ιησού. Ο μεν απόστολος Πέτρος υπήρξε ο πρώτος τη τάξει απόστολος της στενής ομάδας των δώδεκα, ο οποίος πρωτοστατεί σε όλα τα σημαντικά επεισόδια των ευαγγελίων (όπως τη Μεταμόρφωση και την Ανάσταση). Αν και εξέφραζε ενίοτε τη δυσπιστία του (ακόμα και την άρνησή του) απέναντι στο κήρυγμα και τα θαύματα του δασκάλου του, υπήρξε ένας από τους βασικούς στύλους της διάδοσης του Χριστιανισμού. Ο απόστολος Παύλος, από την άλλη, ξεκίνησε ως διώκτης του χριστιανισμού και δεν γνώρισε προσωπικά τον Ιησού, καθώς έρχεται στο προσκήνιο κάποια χρόνια μετά τη σταύρωσή του, η δε προσχώρησή του στη χριστιανική πίστη γίνεται με ένα θαυμαστό τρόπο (μετά από όραμα που είδε στο δρόμο για τη Δαμασκό), όπως επίσης ασυνήθιστα του παρέχεται το περιεχόμενο του κηρύγματός του (που ισχυριζόταν ότι το έλαβε από αποκάλυψη).

Η προσωπική (ή μη) σχέση του καθενός από τους δύο με το ιστορικό πρόσωπο του Ιησού φαίνεται πως προσδιόρισε και τη μελλοντική τους επαφή και συνεργασία. Μπορεί εύκολα να φανταστεί κανείς πόσο δύσκολο θα ήταν για τον Πέτρο αλλά και τους υπόλοιπους δέκα μαθητές (αν αφαιρέσουμε τον «προδότη» Ιούδα τον Ισκαριώτη) να αναγνωρίσουν την αποστολική ιδιότητα σε έναν πρώην Φαρισαίο, διώκτη του Χριστιανισμού, που ισχυριζόταν ότι του είχε αποκαλυφθεί ο ίδιος ο Ιησούς (τον οποίον δεν είχε ποτέ γνωρίσει) και του είχε μάλιστα μεταφέρει τη διδασκαλία του με υπερφυσικό τρόπο! Εκτός από τον Πέτρο και τους παλιούς μαθητές, ένας νέος απρόβλεπτος παράγοντας θα ερχόταν σύντομα να δυσχεράνει τη θέση του Παύλου: πρόκειται για τον Ιάκωβο, τον κατά σάρκα αδελφό του Ιησού, που είχε αναλάβει τα ηνία του χριστιανικού κινήματος στη Ιερουσαλήμ και είχε θέσει τις βασικές αρχές τήρησης και διάδοσης της νέας πίστης.

Στο σημείο αυτό εμφανίζεται η σημαντικότερη διαφοροποίηση μεταξύ των δύο αποστόλων Πέτρου και Παύλου που αφορούσε το κοινό στο οποίο θα απευθύνονταν. Για τον Ιάκωβο, τον Πέτρο και τους περισσότερους μαθητές, το χριστιανικό κήρυγμα αφορούσε πρωτίστως (αν όχι αποκλειστικά) τους Εβραίους, αφού ο ίδιος ο Ιησούς ήταν Εβραίος, είχε χρησιμοποιήσει την Αραμαϊκή γλώσσα (την καθομιλουμένη της περιοχής) και τα πρότυπά του προέρχονταν από την Εβραϊκή Βίβλο (κυρίως αυτό του Μεσσία που θα ερχόταν ως ελευθερωτής του Ισραήλ). Ο Παύλος όμως, ως «κοσμοπολίτης» της εποχής, αλλά και βαθύτερος γνώστης των γραφών, πρόβαλε την ανάγκη για εξακτίνωση του ευαγγελίου στα «έθνη», δηλ. τους κάθε είδους ειδωλολάτρες, στους οποίους ανήκαν κυρίως όσοι ακολουθούσαν την αρχαία ελληνική θρησκεία. Στήριζε επίσης τον ισχυρισμό του σε παλιές προφητείες που προέλεγαν την προσχώρηση των «εθνικών» στην «αληθινή» πίστη.

Για τους παραπάνω και άλλους λόγους, η σύγκρουση μεταξύ των δύο αποστόλων, Πέτρου και Παύλου, υπήρξε αναπόφευκτη και ενίοτε σφοδρή. Ο Πέτρος, συντασσόμενος με τον Ιάκωβο τον Αδελφόθεο, συνιστούσε για τους προσήλυτους την τήρηση του Εβραϊκού Νόμου, που περιλάμβανε την περιτομή (κάτι το οποίο απεχθάνονταν οι «εθνικοί»), την εβραϊκή διατροφή (κυρίως την αποφυγή χοιρινού κρέατος και ειδολόθυτων), την αργία του Σαββάτου (με αποφυγή κάθε χειρωνακτικής εργασίας) και άλλες συνήθειες (ενδυματολογικές, τελετουργικές κλπ.). Ο Παύλος όμως θεωρούσε ότι το Εβραϊκό τυπικό είχε καταστεί πλέον περιττό για τους οπαδούς της χριστιανικής πίστης, ιδίως αυτούς που δεν είχαν ιδέα της Εβραϊκής παράδοσης και δεν υπήρχε λόγος να βασανίζονται και να αποθαρρύνονται. Για τον Παύλο, η περιτομή και η νηστεία είχαν αποκτήσει μια μεταφορική σημασία, λειτουργώντας ως κόψιμο των παθών και στέρηση των κακών συνηθειών.         

Αν και τα επιχειρήματα του Παύλου ήταν πολύ ισχυρά και για κάποιους πειστικά, η στάση του Πέτρου φαίνεται ότι ήταν αρκετά επιφυλακτική και ενίοτε διπλωματική, Σε μια από τις επιστολές του (στους Γαλάτες), ο Παύλος φαίνεται να εναντιώνεται απέναντι στον Πέτρο, τον οποίον κατηγορεί ότι παίζει «διπλό παιχνίδι», λειτουργώντας ως Εβραίος ενώπιον των Εβραίων και ως Εθνικός ενώπιον των Εθνικών. Γι’ αυτό και δεν κατέστη δυνατόν για τους δύο αποστόλους να συμπράξουν, προτιμώντας να λειτουργούν αυτόνομα ο ένας από τον άλλον, δηλ. χώρια κι αγαπημένοι (ο Πέτρος κυρίως στους Ιουδαίους ή Ιουδαϊζοντες και ο Παύλος στους εθνικούς και ελληνίζοντες). Το γεφύρωμα των διαφορών τους θα ερχόταν μόνο μετά θάνατον (!), μέσα από τις σελίδες των Πράξεων των Αποστόλων (που γράφτηκε προς τα τέλη του 1^ου αι.), όπου οι δύο τους συμβιβάζονται τελικά σε μια αποστολική σύνοδο που συγκλήθηκε στην Ιερουσαλήμ.