Η σάτιρα δεν είναι θόρυβος ούτε πρόκληση για την πρόκληση. Είναι πράξη νοημοσύνης και κοινωνικής αυτογνωσίας. Προϋποθέτει σαφή στόχο και κοινό κώδικα. Όταν χρειάζονται ερμηνευτές για να «εξηγήσουν» τι υποτίθεται ότι συμβολίζει ένα σκηνοθετημένο βίντεο, τότε δεν πρόκειται για σάτιρα αλλά για κακόγουστη ασάφεια άσχετης θεματολογίας που επιχειρεί να νομιμοποιηθεί εκ των υστέρων. 

Μόνο η Πυθία έλειπε από τα λεγόμενα της καρναβαλικής επιτροπής.

Σε αυτό το άσχημο βίντεο, το πιο εύκολο αφηγηματικό εργαλείο επανέρχεται μονότονα. Το ανθρώπινο σώμα, και ειδικότερα το γυναικείο. Όχι ως υποκείμενο, αλλά ως σύμβολο προς χρήση. Ως μέσο εντυπωσιασμού. Το ερώτημα συνεπώς είναι αναπόφευκτο.

Γιατί η πολιτισμική μας ταυτότητα ως Καλαμάτα, πόλη πολιτισμού, εξακολουθεί να χρειάζεται μια γυναίκα σε θέση θύματος για να «λειτουργήσει» επικοινωνιακά;

Η ευθύνη εδώ δεν είναι αφηρημένη. Όταν μια πολιτιστική δράση οργανώνεται, χρηματοδοτείται και προβάλλεται από τον Δήμο, η Δημοτική Αρχή δεν είναι απλός παρατηρητής. Είναι θεσμικός εγγυητής του περιεχομένου και των μηνυμάτων που εκπέμπονται δημόσια. Η επίκληση της «παράδοσης» ή της «καλλιτεχνικής ελευθερίας» δεν αναιρεί αυτή την ευθύνη. Αντίθετα, την εντείνει. 

Υπάρχουν παραδείγματα δίπλα μας που δείχνουν ότι η σάτιρα και το καρναβάλι μας, μπορούν να υπάρχουν χωρίς να χάνεται το μέτρο. 

Το παραδοσιακό καρναβάλι της Μεσσήνης, με ιστορία δεκαετιών, αποδεικνύει ότι η ταυτότητα και ο σεβασμός δεν είναι εμπόδιο στην αέναη καταξιωμένη παρουσία του.

Ο πολιτισμός μιας πόλης δεν κρίνεται από τον θόρυβο που προκαλεί, αλλά από τα όρια που θέτει. Και αυτά τα όρια είναι πολιτική επιλογή.

Η Δημοτική Αρχή οφείλει να αναλάβει πλήρως την πολιτική ευθύνη για το περιεχόμενο που αναθέτει χρηματοδοτεί και προβάλλει στο όνομα του πολιτισμού. Η σιωπή ή η εκ των υστέρων δικαιολόγηση και μάλιστα η θέση του δημάρχου, ως μίζερη αντίδραση, δεν συνιστούν απάντηση. 

Απλά προσδιορίζουν το μίγμα της πολιτικής και πολιτισμικής διαδρομής αυτής της δημοτικής αρχής.

Μιχαήλ Δ. Αντωνόπουλος

Γεωλόγος - Γεωτεχνικός Περιβάλλοντος M.Sc.

πρ. Αντιπρόεδρος ΓΕΩΤΕΕ Πελ. & Δ. Ελλάδος

Πρόεδρος ΑΣ Καλαμάτας