Αυτή η θέση Αρχής την οποία η Διεθνής διατηρούσε από την ίδρυση της το 1889, στην παρουσία και του Έγκελς, εγκαταλείφθηκε λίγες μέρες μετά, στην πιο απότομη και ξαφνική προδοσία της αριστεράς απέναντι στους λαούς του κόσμου.

Ψήφισαν τους αμυντικούς προϋπολογισμούς, διότι… ανακάλυπταν, τη στιγμή ακριβώς εκείνη, ότι πάνω από όλα υπερείχε η πατρίδα.

Υπήρξαν όμως αντιδράσεις. Αυτές εκφράστηκαν λίγους μήνες μετά το ξέσπασμα του 1^ου Παγκοσμίου Πολέμου, τον Αύγουστο του 1914. Τον Δεκέμβρη κιόλας του ίδιου χρόνου, έγιναν οι πρώτες κινήσεις για να συντονιστεί η εναντίωση στον πόλεμο αλλά και η προσπάθεια για αλλαγή της στάσης της επίσημης Διεθνούς.

Οι προσπάθειές θα καταλήξουν στη Διεθνή Συνδιάσκεψη των γυναικών της 2^ης Σοσιαλιστικής Διεθνούς στις 27, 28 και 29 Μαρτίου του 1915, η οποία θα διακηρύξει:

«…Κάτω από το παραπλανητικό σύνθημα της προστασίας της πατρίδας… σπαταλά την περιουσία και το αίμα του εργαζόμενου λαού και, προκειμένου να επιτύχει τους σκοπούς του καπιταλιστικού ιμπεριαλισμού, απαιτεί την ενεργητικότητα, την προθυμία για θυσία και την ικανότητα για πόλεμο του εργαζόμενου λαού» (Τάκης Μαστρογιαννόπουλος, «Η Άνοδος και η Πτώση των Εργατικών Διεθνών, Γ κύκλος, η 3^η Κουμμουνιστική Διεθνής, Α Τόμος, σελ 19»).

Στόχος της Συνδιάσκεψης και της διακήρυξης ήταν η κινητοποίηση των σοσιαλιστικών κομμάτων και της εργατικής τάξης ενάντια στον πόλεμο.

«Η δράση των σοσιαλιστριών γυναικών για την ειρήνη πρέπει να είναι προάγγελος ενός γενικού κινήματος των εργαζομένων μαζών με στόχο να τερματίσει την αδελφοκτόνο σφαγή…»

Οι μπολσεβίκες έφρασαν την άποψη στη Συνδιάσκεψη, ότι η ανακοίνωση ήταν πασιφιστική και καλούσε για ειρήνη ενώ θα έπρεπε να είναι ταξική και να καλεί για ανατροπή του καπιταλισμού αν είναι να υπάρξει ειρήνη.

Έτσι υπέβαλαν δική τους πρόταση την οποία είχε συντάξει ο Λένιν:

«Αν η εργάτρια θέλει να συντομεύσει την περίοδο των βασάνων που συνδέεται με την εποχή των ιμπεριαλιστικών πολέμων, είναι απαραίτητο η επιθυμία της για την ειρήνη να περάσει στην αγανάκτηση και στην πάλη της για τον σοσιαλισμό…

«… Πρώτο καθήκον της να υποστηρίξει τις συνδικαλιστικές και τις σοσιαλιστικές οργανώσεις και να παραβιάσει την κοινωνική ειρήνη με πάλη ενάντια στις πολεμικές πιστώσεις, ενάντια στη συμμετοχή της στις αστικές κυβερνήσεις, με την υποστήριξη και προπαγάνδιση της συναδέλφωσης των στρατιωτών στα χαρακώματα στο πεδίο της μάχης» (Το ίδιο, σελ. 20).

Κάνοντας εκτίμηση της Συνδιάσκεψης ο Λένιν ανέφερε ότι η πάλη ενάντια στον πατριωτισμό και τον σοσιασοβινισμό δεν είχε ολοκληρωθεί. Για τον Λένιν ο όρος πατριωτισμός δεν ήταν θετικός όρος, ήταν το αντίθετο του διεθνιστή, του κουμουνιστή που αγωνίζεται για το «προλετάριοι του κόσμου ενωθείτε».

Παρόλα αυτά προτίμησαν τον συμβιβασμό.

«Οι μπολσεβίκοι θα ψήφιζαν την απόφαση της πλειοψηφίας, εξασφαλίζοντας ότι οι δικές τους θέσεις θα παρουσιάζονταν στον επίσημο απολογισμό της Συνδιάσκεψης. Το μεγάλο αδιέξοδο ξεπεράστηκε και η Συνδιάσκεψη έληξε με επιτυχία».

Η μάχη για το κέρδισμα της ευρωπαϊκής εργατικής τάξης στην ανάγκη για ανατροπή του καπιταλισμού αν είναι να υπάρξει ειρήνη, είχε ξεκινήσει.